Kunlik kaloriya me'yori: Mifflin — San Jeor formulasi bilan hisoblash
YaYo tahririyati · Chop etilgan: 29.09.2026 · Manbalar tekshirilgan: 29.09.2026
Kunlik kaloriya me'yori ikki qismdan iborat: tana tinch holatda sarflaydigan energiya (nafas olish, yurak va miya ishi, harorat uchun) va harakatga sarflanadigan energiya. Birinchi qism formula bilan, ikkinchisi — faollik koeffitsiyenti bilan baholanadi.
Mifflin — San Jeor formulasi
1990 yilda amerikalik tadqiqotchilar M. Mifflin, S. San Jeor va hammualliflar 19 yoshdan 78 yoshgacha bo'lgan 498 nafar sog'lom kattada (247 ayol va 251 erkak) tinch holatdagi energiya sarfini o'lchab, formula chiqarishdi. Uni American Journal of Clinical Nutrition jurnali chop etgan:
- erkaklar: 10 × vazn (kg) + 6,25 × bo'y (sm) − 5 × yosh + 5;
- ayollar: 10 × vazn (kg) + 6,25 × bo'y (sm) − 5 × yosh − 161.
Natija — tinch holatda sutkasiga sarflanadigan kilokaloriya. Mualliflar eski Harris — Benedikt formulalari bu sarfni taxminan 5 foizga oshirib ko'rsatganini qayd etgan.
Nega aynan shu formula
2005 yilda amerikalik dietologlar (D. Frankenfild va hammualliflar) to'rtta mashhur formulani solishtirishgan: Harris — Benedikt, Mifflin — San Jeor, Ouen va JSST/FAO/BMTU formulasi. Eng aniq natijani Mifflin — San Jeor formulasi ko'rsatgan: u boshqalardan ko'ra ko'proq holatda o'lchangan qiymatdan 10 foiz ichida natija bergan — oddiy vaznli odamlarda ham, semizligi bor odamlarda ham.
Shunga qaramay, aniq bir odam uchun formula sezilarli xato qilishi mumkin. Tadqiqotlarda keksalar va ayrim etnik guruhlar kamroq qatnashgan, energiya sarfini esa eng aniq klinikada maxsus asbob bilan o'lchash mumkin.
Faollik koeffitsiyenti
Butun kun uchun me'yorni olish uchun tinch holatdagi sarf faollik koeffitsiyentiga ko'paytiriladi. Odatda u kam harakatli turmush tarzida 1,2 dan juda yuqori yuklamada 1,9 gacha bo'ladi.
YaYo kalkulyatorida faollikning to'rtta darajasi bor:
| Daraja | Koeffitsiyent |
|---|---|
| Kam harakatli turmush tarzi: ofis, o'qish, kam piyoda yuraman | 1,2 |
| Yengil faollik: sayr, sport haftasiga 1–2 marta | 1,375 |
| O'rtacha faollik: mashg'ulotlar haftasiga 3–5 marta | 1,55 |
| Yuqori faollik: sport haftasiga 6–7 marta yoki jismoniy mehnat | 1,725 |
Hisob misollari
Ayol, 30 yosh, 70 kg, 165 sm. 10 × 70 + 6,25 × 165 − 5 × 30 − 161 = 1420 kkal tinch holatda. O'rtacha faollikda: 1420 × 1,55 ≈ 2200 kkal kuniga.
Erkak, 35 yosh, 80 kg, 178 sm. 10 × 80 + 6,25 × 178 − 5 × 35 + 5 ≈ 1740 kkal tinch holatda. Yengil faollikda: 1740 × 1,375 ≈ 2400 kkal kuniga.
Solishtirish uchun: Buyuk Britaniya sog'liqni saqlash xizmati (NHS) o'rtacha ayollarga kuniga taxminan 2000 kkal, erkaklarga taxminan 2500 kkal kerakligini yozadi.
Agar maqsad — ozish bo'lsa
Kuniga 500–750 kkal defitsit odatda haftasiga 0,5–1 kg vazn yo'qotishni beradi. NHS Better Health kuniga taxminan 600 kkal kamaytirishni taklif qiladi — bu xavfsiz va uzoq vaqt davom ettirsa bo'ladigan yo'l.
Ammo vaqt o'tishi bilan tana kamroq kaloriyaga moslashadi va vazn oddiy hisob-kitoblar va'da qilgandan sekinroq ketadi. Shuning uchun NIH bu sekinlashuvni hisobga oladigan vazn rejalashtirgichini ishlab chiqqan. Batafsil — «Sog'liqqa zarar yetkazmasdan qanday ozish mumkin» maqolasida.
10 soniyada hisoblang
YaYo kaloriya kalkulyatori me'yorni shu formula bo'yicha faollik va maqsadni hisobga olib hisoblaydi, oqsil, yog' va uglevod me'yorini ham ko'rsatadi. YaYo ilovasida bu me'yor har kuni kuzatiladi: ovqatni suratga olasiz — qancha qolganini ko'rasiz.
YaYo bilan kuzatib boring
Ovqatni suratga oling — YaYo kaloriya, oqsil, yog' va uglevodni hisoblaydi. Mahsulot shtrix-kodini skanerlang — shakarni qoshiqlarda ko'rsatadi.
Manbalar
- A new predictive equation for resting energy expenditure in healthy individuals (Mifflin MD, St Jeor ST va boshq., Am J Clin Nutr, 1990) — PubMed, U.S. National Library of Medicine. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/2305711/
- Comparison of predictive equations for resting metabolic rate in healthy nonobese and obese adults: a systematic review (Frankenfield D va boshq., J Am Diet Assoc, 2005) — PubMed, U.S. National Library of Medicine. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/15883556/
- Management of Weight Loss Plateau — StatPearls, NCBI Bookshelf. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/sites/books/NBK576400/
- Understanding calories — NHS. https://www.nhs.uk/live-well/healthy-weight/managing-your-weight/understanding-calories/
- Calories and weight loss — NHS Better Health. https://www.nhs.uk/better-health/lose-weight/calorie-counting/
- NIH Body Weight Planner — NIH, NIDDK. https://www.niddk.nih.gov/health-information/professionals/diabetes-discoveries-practice/nih-body-weight-planner
Manbalar tekshirilgan: 29.09.2026.